Op 3 juni jl. namen collega’s van ons samenwerkingsverband deel aan de conferentie ‘Naar Inclusiever Onderwijs‘. Een dag vol inspiratie en concrete voorbeelden van hoe we samen de beweging naar inclusiever onderwijs verder kunnen brengen. Mooi om te vermelden is dat ook een medewerker van Pantagora, één van de scholen uit onze regio, een bijdrage leverde met een lezing tijdens het programma.

Een belangrijke rode draad van de dag was dat inclusie geen vaststaand eindbeeld is, maar een gezamenlijke beweging. Als samenwerkingsverband hebben we hierin niet alle antwoorden, maar kunnen we wél richting geven door beweging te organiseren – zowel relationeel (samenwerking, vertrouwen) als organisatorisch (structuren en voorzieningen). Voorbeelden uit andere regio’s laten zien hoe dit kan, bijvoorbeeld door het versterken van de overstap VO-VSO, het ontwikkelen van trajectvoorzieningen en het inzetten op professionalisering. Ook binnen ons eigen SWV zijn we hier volop mee aan de slag en geven we zo ook concrete inhoud en richting aan deze beweging.
Daarnaast kwam naar voren hoe belangrijk het is om onderwijs en gemeenten blijvend met elkaar te verbinden. Inclusiever onderwijs vraagt om een gezamenlijke aanpak, waarbij gedeelde taal een groot verschil maakt. Door vanuit onderwijs, zorg en gemeenten dezelfde begrippen en uitgangspunten te hanteren, ontstaat meer begrip en worden stappen sneller gezet.
Ook werd het belang benadrukt van datagestuurd werken als ondersteuning van het gesprek: cijfers helpen om scherper te kijken naar wat echt werkt, maar krijgen pas betekenis in de dialoog met scholen. Net zo waardevol is het perspectief van ouders, die als volwaardige partners betrokken moeten worden.
Een mooie oproep richting scholen, die tijdens één van de lezingen is besproken, is om bij verwijzingen naar het speciaal onderwijs niet alleen te kijken naar wat nodig was voor deze leerling, maar ook om te reflecteren: wat hebben we geleerd van dit traject? En wat zouden we een volgende keer anders doen om een verwijzing mogelijk te voorkomen? Juist die gezamenlijke reflectie helpt om de route naar inclusiever onderwijs verder te versterken, en pakken we dan ook volop op.
De conferentie maakte duidelijk: inclusiever onderwijs realiseren we alleen samen – stap voor stap, lerend van elkaar en met oog voor wat wél mogelijk is.
